Etapy, trasy i miejsca na szlaku

Fossombrone – Gola del Furlo

Trudność: średnio wymagająca
Długość: 20,5 km
Suma podejść: 755 m
Suma zejść: 894 m
Czas przejścia: 6–7 h
Wysokość min.: 134 m n.p.m.
Wysokość maks.: 694 m n.p.m.
Źródła wody: po 9 km w Sant’Anna
Nawierzchnia: 74% gruntowa, 26% asfaltowa
Etapy pośrednie: wariant dolny (14 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Szlak rozpoczyna się przy klasztorze kapucynów w Fossombrone. Przemierzając drogi gruntowe i asfaltowe, mija się wzgórza, winnice i pola uprawne z rozległymi widokami na dolinę Metauro oraz góry otaczające wąwóz Gola del Furlo. Trasa przeplata odcinki płaskie i łatwe do przejścia z bardziej wymagającymi fragmentami, zwłaszcza na terenach gliniastych i na ścieżkach w drugiej części trasy, podczas podejścia na Monte Pietralata.
Po dotarciu w pobliże wąwozu pielgrzym ma do wyboru dwie opcje: trasę łatwą, która biegnie wzdłuż rzeki, przechodzi przez wąwóz Furlo i w zaledwie 14 km prowadzi do celu, lub trasę górną, bardziej wymagającą, która wspina się na górę Pietralata, oferując spektakularne panoramy z góry na wąwóz i Państwowy Rezerwat Przyrody Gola del Furlo.
Obie trasy prowadzą ostatecznie do miejscowości Furlo, celu pierwszego etapu.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Klasztor kapucynów w Fossombrone znajduje się 3 km powyżej miasta, a dotarcie do niego zajmuje 45 min pieszo. Bracia otwierają drzwi dla pielgrzymów od godziny 17:00, nie ma sensu przybywać wcześniej. Osoby nocujące w klasztorze mogą przed dotarciem do niego skorzystać z okazji i zwiedzić miasto Fossombrone oraz jego liczne zabytki.
Pielgrzymi śpiący w mieście mogą natomiast udać się do klasztoru następnego ranka i uczestniczyć we mszy o 7:30, po której bracia wręczają paszport pielgrzyma (credenziale) oraz zawieszkę szlaku i udzielają błogosławieństwa pod wielkim krzyżem.

Nie do przegapienia
Po przyjeździe do Fossombrone, przed udaniem się do klasztoru, warto pospacerować po mieście. Corso Garibaldi, kościół San Filippo, most Ponte della Concordia, Muzeum Archeologiczne, Miejska Galeria Obrazów, Dom-Muzeum Quadreria Cesarini oraz Marmitte dei Giganti (te ostatnie poza miastem) to skarby czekające na odkrycie. Po dotarciu do Gola del Furlo obowiązkowa jest wizyta w pięknym opactwie San Vincenzo al Furlo.

Informacje
FOSSOMBRONE
Punkt IAT
Piazza Dante 23
Tel.: 0721-72.32.63 / 340-82.45.162
E-mail: puntoiat@comune.fossombrone.ps.it.
Strona: visitfossombrone.it

GOLA DEL FURLO
Punkt IAT Rezerwatu Furlo
Via Flaminia, Furlo
Tel.: 0721-70.00.41 / 329-83.18.698
E-mail: riservafurlo@provincia.ps.it.
Strona: www.riservagoladelfurlo.it

MARCHE&BIKE
Via Furlo 9 – Parco La Golena, Furlo
Transport bagażu i usługi wahadłowe na pierwszych etapach
Tel.: 342-52.95.769
E-mail: prenotazioni@marcheandbike.it
Strona: www.marcheandbike.it

Trudność: średnio wymagająca
Długość: 21,4 km
Suma podejść: 838 m
Suma zejść: 748 m
Czas przejścia: 6–7 h
Wysokość min.: 178 m n.p.m.
Wysokość maks.: 605 m n.p.m.
Źródła wody: 9 km (Agroturystyka Ca’ Pierello; 13 km)
Nawierzchnia: 93% gruntowa, 7% asfaltowa
Etapy pośrednie: agroturystyki w rejonie Santa Maria delle Stelle (10 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Drugi etap biegnie równolegle do dolin Candigliano i Burano, przeplatając podejścia i zejścia między Monte Varco, doliną potoku Cherio, Monte Martello a równiną Cagli. Trasa prowadzi przez pola uprawne, lasy sosnowe i odcinki leśne, często otwierając widok na góry Catria i Acuto. W połowie drogi Sanktuarium Santa Maria delle Stelle zaprasza do odpoczynku, modlitwy i kontemplacji w jednym z najbardziej urokliwych miejsc w regionie. Końcowe zejście prowadzi w stronę Cagli, miasta bogatego w historię, gdzie na wzgórzu wznosi się stary klasztor kapucynów: prosta i gościnna przystań, która łączy pielgrzyma z franciszkańskimi korzeniami tych ziem.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Na trasie tego etapu jedynym punktem gastronomicznym jest Agroturystyka Ca’ Pierello, 9 km po starcie, gdzie znajduje się również źródło wody oraz panuje gościnna, rodzinna atmosfera. Można skontaktować się przed wyruszeniem pod numerem 333-33.15.904, aby poprosić o przygotowanie posiłku.
W okresie wiosennym lub jesiennym ważne jest, aby sprawdzić za pomocą śladu w aplikacji Walk+, czy rzeka w potoku Screbia (na 14. km) jest możliwa do przekroczenia; w przeciwnym razie należy rozważyć alternatywną trasę schodzącą do Smirra.

Nie do przegapienia
W połowie etapu, na Monte Martello, pielgrzym napotyka Sanktuarium Santa Maria delle Stelle, miejsce, które w średniowieczu było odwiedzane przez wędrowców i pielgrzymów. Aby je zwiedzić, należy skontaktować się z odpowiednim wyprzedzeniem z panią Mariellą pod numerem 328-57.21.445.
Po dotarciu do Cagli z pewnością warto zatrzymać się – a nawet przenocować – w klasztorze braci kapucynów, będącym cennym przykładem pierwotnej architektury kapucyńskiej. Warto również odwiedzić Palazzo Pubblico z 1289 roku na placu, Teatr Historyczny, autentyczną perłę architektury, oraz piękne stare kościoły miasta, takie jak San Domenico, Sant’Angelo Minore, San Bartolomeo czy San Giuseppe.

Informacje
SANTA MARIA DELLE STELLE
Miejscowość Monte Martello
W sprawie zwiedzania Sanktuarium prosimy o wcześniejszy kontakt telefoniczny pod numerem 328-57.21.445

CAGLI
Punkt IAT
Via Alessandri 4
Tel.: 0721-78.07.73
E-mail: iat.cagli@gmail.com
Strona: www.visitcagli.it

Trudność: wymagająca
Długość: 20,9 km
Suma podejść: 951 m
Suma zejść: 543 m
Czas przejścia: 7–8 h
Wysokość min.: 249 m n.p.m.
Wysokość maks.: 833 m n.p.m.
Źródła wody: po 7 km w Ca’ Ventura; 9 km w Paravento; 14 km we Frontone
Nawierzchnia: 73% gruntowa, 27% asfaltowa
Etapy pośrednie: Frontone (po 14 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Trzeci etap nie jest nadmiernie długi, ale mimo to wymagający ze względu na znaczną sumę podejść. Prowadzi przez stare wioski, ciche lasy i rozległe panoramy w stronę zamku we Frontone i masywu Catria. Frontone, napotykane po 14 km, jest doskonałym punktem postoju dla tych, którzy chcieliby podzielić etap na dwa dni, lub na regeneracyjną przerwę przed drugą częścią trasy. Szlak przeplata odcinki szutrowe i leśne ścieżki, przechodząc przez miejsca pełne historii, jak Paravento, i oferuje częste punkty z wodą oraz krótkie, odświeżające postoje. Podczas podejścia w stronę Monte Roma krajobraz otwiera się, stając się coraz bardziej kontemplacyjnym. Ostatni, niemal płaski odcinek, prowadzi spokojnym krokiem do „la Forchetta”, skąd roztaczają się wspaniałe widoki na klasztor Fonte Avellana, zanurzony wśród lasów bukowych i leszczynowych. Przybycie na miejsce zaprasza do ciszy, modlitwy i odpoczynku.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Zdarza się czasem, że ze względu na obowiązki mnichów nocleg w klasztorze Fonte Avellana nie jest możliwy. W takim przypadku istnieją dwie alternatywy. Pierwszą jest nocleg we Frontone, które znajduje się 14 km za Cagli, i kontynuowanie wędrówki następnego dnia do Pascelupo. Drugą opcją jest nocleg w hostelu Fronte del Parco w Isola Fossara, położonym 8 km za klasztorem, z którym można się skontaktować pod numerem 331-77.57.046. Hostel oferuje również usługę transportu, aby odebrać pielgrzyma z Fonte Avellana i odwieźć go z powrotem na szlak następnego dnia.

Nie do przegapienia
We Frontone, szczególnie dla tych, którzy zdecydują się tam zatrzymać, można zwiedzić średniowieczną osadę położoną na wzniesieniu, z charakterystycznymi uliczkami i malowniczym Castello della Porta z XI wieku, wieżą zegarową (Torre Civica), kościołem Santa Maria Assunta oraz kościołem Madonna del Soccorso.
Szczególne znaczenie ma Klasztor Fonte Avellana, stary klasztor benedyktyński z X wieku, wspomniany przez Dantego, wewnątrz którego na szczególną uwagę zasługują romański kościół, krypta, a przede wszystkim słynne Scriptorium – arcydzieło architektury i światła, duchowe serce kompleksu.

Informacje
FRONTONE
Punkt IAT
Piazza del Municipio 19
Tel.: 380-13.77.626
E-mail: puntoiat.frontone@gmail.com.
Strona: www.montecatria.com

KLASZTOR FONTE AVELLANA
Tel.: 0721-73.02.61
E-mail: info@fonteavellana.it
Dom gościnny: foresteria@fonteavellana.it
Strona: fonteavellana.it

ISOLA FOSSARA
HOSTEL FRONTE DEL PARCO
Miejscowość San Benedetto
Tel.: 331-77.57.046
Dostępna usługa transportu

Trudność: średnia
Długość: 13,4 km
Suma podejść: 607 m
Suma zejść: 759 m
Czas przejścia: 5–6 h
Wysokość min.: 417 m n.p.m.
Wysokość maks.: 871 m n.p.m.
Źródła wody: po 5 km w Pian delle quaglie, 8 km w Isola Fossara, 12 km przed Coldipeccio
Nawierzchnia: 87% gruntowa, 13% asfaltowa
Etapy pośrednie: Isola Fossara (po 8 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Ten etap opuszcza ciszę Fonte Avellana i od razu zagłębia się w las, wśród podejść i zejść, polan widokowych i dzikich odcinków pod ścianami masywu Catria. Trasa częściowo pokrywa się z „Sentiero Italia”, przechodzi przez lasy bukowe i otwarte pastwiska, oferując rozległe widoki na dolinę i małe górskie wioski. Zejście w stronę Piano Sant’Angelo i łąk Pian delle Quaglie, w Regionalnym Parku Monte Cucco, stopniowo wprowadza w szerszy i jaśniejszy krajobraz, aż do osiągnięcia Isola Fossara, gdzie można odpocząć i przenocować. Ostatnia część łagodnie wspina się w stronę Coldipeccio, a następnie schodzi do Pascelupo, starej osady wciśniętej między wąwozy i lasy, będącej bramą do surowego i kontemplacyjnego terytorium, bogatego w pamiątki po pustelnikach.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Ten etap jest najkrótszy na całym Szlaku (13,4 km) i można go pokonać bez pośpiechu. Rano warto poświęcić trochę czasu na zwiedzenie klasztoru Fonte Avellana i jego licznych bogactw. Po rozpoczęciu wędrówki, docierając do górnej części pod wschodnim grzbietem góry Catria (960 m), możemy zatrzymać się, by w spokoju podziwiać jedną z najpiękniejszych panoram na całej trasie. W przypadku złej pogody rozsądniej jest zrezygnować z wchodzenia na górę i wybrać drogę SP Avellana, a następnie SP Isola Fossara.

Nie do przegapienia
W Isola Fossara, 8 km za Fonte Avellana, warto zatrzymać się w Hostelu Fronte del Parco na niezapomniany posiłek i zanurzenie się w historii tego miejsca, a nawet na nocleg. Jeśli natomiast kontynuują Państwo drogę i dotrą wcześnie do Pascelupo, można nieco wydłużyć trasę, aby odwiedzić malowniczy wąwóz Forra di Rio Freddo, który znajduje się 1,5 km dalej. Odradza się natomiast wchodzenie do pustelni San Girolamo, zamieszkanej przez eremitów kamedułów z Monte Corona, która obecnie nie jest udostępniona do zwiedzania.

Informacje
ISOLA FOSSARA
Hostel Fronte del Parco
Miejscowość San Benedetto
Tel.: 331-77.57.046
Dostępna usługa transportu

PASCELUPO
Strona: turismo.comune.scheggiaepascelupo.pg.it

Trudność: wymagająca
Długość: 25,8 km
Suma podejść: 715 m
Suma zejść: 927 m
Czas przejścia: 8–9 h
Wysokość min.: 310 m n.p.m.
Wysokość maks.: 684 m n.p.m.
Źródła wody: po 6 km w Piaggiasecca, 9 km w Viacce, 21 km w Marischio
Nawierzchnia: 70% gruntowa, 30% asfaltowa
Etapy pośrednie: brak
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Pierwsza część etapu wiedzie wschodnim grzbietem Monte Cucco, wśród cienistych lasów i ścieżek biegnących wzdłuż Rio Freddo, wspinając się do punktu widokowego, z którego widać pustelnię San Girolamo. Po drodze odkrywa się małe cuda, takie jak wodospad Sturo della Piscia oraz rolnicze osady, jak Piaggiasecca, które towarzyszą w drodze do opactwa San Cassiano na 15. km, idealnego punktu na odpoczynek. Stąd trasa biegnie łagodnie drogami gruntowymi i polnymi, przecina rejon Marischio i dociera do obrzeży Fabriano. Ostatni odcinek ulicami miasta wprowadza do serca historycznego centrum, gdzie pielgrzym znajdzie usługi, gościnność i żywy oddech historii.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
W okresach deszczowych, przed wyruszeniem, warto zasięgnąć informacji o możliwości przekroczenia brodu tuż poniżej Pascelupo. W przypadku, gdyby był on nieprzejezdny, zaleca się skorzystanie z alternatywnej trasy w stronę osady San Felice, wskazanej w aplikacji Walk+.
Etap jest długi, z licznymi źródłami wody, ale pozbawiony punktów gastronomicznych i miejsc na odpoczynek. Należy zatem zaopatrzyć się w jedzenie przed startem, chyba że skontaktują się Państwo wcześniej z barem spożywczym Scotini pod numerem 0732-73.299, znajdującym się w połowie trasy, umawiając się na dostarczenie posiłku do osady Vallina, położonej 13 km dalej.
Zaleca się wyruszenie wcześnie rano, aby mieć czas na zwiedzenie licznych zabytków Fabriano, historycznego miasta papieru.

Nie do przegapienia
Po 5 km od rozpoczęcia trasy napotyka się spektakularny wodospad Sturo della Piscia, o wysokości ponad 15 metrów, który tworzy malownicze gry światła i kolorów. W Piaggiasecca na pielgrzymów czeka małe „muzeum pod gołym niebem” kultury chłopskiej, z uliczkami ożywionymi przez dawne narzędzia pracy. Na 15. km opactwo benedyktyńskie San Cassiano, założone między XI a XIII wiekiem, zachwyca surową elegancją kamienia, prostą fasadą i oryginalną, kameralną kryptą.
W Fabriano średniowieczne centrum skrywa place, pałace i skarby sztuki, takie jak fontanna Sturinalto, katedra San Venanzio, Miejska Galeria Obrazów oraz Oratorium Miłosierdzia.

Informacje
FABRIANO
Punkt IAT
Piazza del Comune 38
Tel.: 0732-70.94.24
E-mail: iat.fabriano@regione.marche.it
Strona: visitfabriano.it

PARK NATURALNY GOLA DELLA ROSSA E DI FRASASSI
www.parcogolarossa.it

Trudność: bardzo wymagająca
Długość: 24,2 km
Suma podejść: 1148 m
Suma zejść: 532 m
Czas przejścia: 8–9 h
Wysokość min.: 236 m n.p.m.
Wysokość maks.: 1007 m n.p.m.
Źródła wody: po 7 km, 10 km w Cerreto d’Esi, 14 km w Albacinie, 17 km w Acquarella
Nawierzchnia: 71% gruntowa, 29% asfaltowa
Etapy pośrednie: Cerreto d’Esi (po 10 km) i Albacina (po 12 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
To jeden z najtrudniejszych etapów Szlaku, zarówno ze względu na długość, jak i sumę podejść skumulowaną w drugiej części trasy. Od łagodnych krajobrazów wokół Fabriano szlak prowadzi przez pola i drogi szutrowe do Cerreto d’Esi i Albaciny, gdzie można przerwać wędrówkę i zwiedzić te miejscowości. Stąd zaczyna się najtrudniejsze podejście na Szlaku Kapucyńskim, które prowadzi w ciszę lasu, ku sercu góry. Wśród cienistych ścieżek i coraz szerszych panoram napotyka się pustelnię Santa Maria dell’Acquarella, miejsce skupienia i odpoczynku, przed ostatnim odcinkiem, który cierpliwym i miarowym krokiem prowadzi na wysokie łąki i ostatecznie do Poggio San Romualdo.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Ponieważ etapy 4, 5 i 6 są szczególnie wymagające, na tym etapie pielgrzym może rozważyć zatrzymanie się w jednym z punktów pośrednich: Cerreto d’Esi (10 km) lub Albacinie (12 km), aby zregenerować siły i mieć rano więcej czasu na spokojne zwiedzenie Fabriano oraz poczucie atmosfery tych uroczych miasteczek. Alternatywnie, z Fabriano można dojechać pociągiem do Cerreto d’Esi i wyruszyć bezpośrednio stamtąd.
W Poggio San Romualdo ważne jest, aby z wyprzedzeniem zapewnić sobie nocleg w jednym z dostępnych obiektów.

Nie do przegapienia
Cerreto d’Esi zachowało imponujący średniowieczny zamek z pochyloną cylindryczną wieżą oraz Torrione dell’Agostino, górujący nad historycznymi uliczkami i kościołami bogatymi w dzieła sztuki, jak Kolegiata Santa Maria della Piazza z krucyfiksem brata Paola z Chioggii.
Albacina, dawna siedziba rzymska i średniowieczna, oferuje pozostałości zamku oraz kościoły, takie jak San Venanzo i Santa Maria della Piazza, będące strażnikami dzieł sakralnych i lokalnej pobożności.
Pustelnia Santa Maria dell’Acquarella, w sercu lasu, jest związana z historią początków kapucynów, natomiast Poggio San Romualdo, na szczycie o tej samej nazwie, zachowuje ruiny zamku i upamiętnia św. Romualda, założyciela opactwa San Salvatore – cel podróży pełen spokoju i panoram, szczególnie ceniony przez letników.

Informacje
CERRETO D’ESI
Punkt IAT
Piazza Lippera 4
Tel.: 0732-67.90.00
Strona: www.visitcerretodesi.it

PARK NATURALNY GOLA DELLA ROSSA E DI FRASASSI
www.parcogolarossa.it

Trudność: bardzo wymagająca
Długość: 24,9 km
Suma podejść: 787 m
Suma zejść: 1218 m
Czas przejścia: 8–9 h
Wysokość min.: 171 m n.p.m.
Wysokość maks.: 936 m n.p.m.
Źródła wody: po 13 km w opactwie Sant’Urbano, 16 km w Castellaro, 21 km w pustelni Frati Bianchi
Nawierzchnia: 71% gruntowa, 29% asfaltowa
Etapy pośrednie: Agroturystyka Vallonga tel. 339-22.39.818 (po 9 km); Casa Rossi tel. 348-15.59.254, możliwość odbioru z opactwa Sant’Urbano (13 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Etap długi i wymagający, a zarazem jeden z najbogatszych w znaczenie na całym Szlaku. Z Poggio San Romualdo schodzi się w stronę opactwa Valdicastro, miejsca związanego z postacią św. Romualda i zanurzonego w cichej naturze. Trasa biegnie dalej wśród lasów, ścieżek dla mułów i otwartych panoram aż do wspaniałego romańskiego opactwa Sant’Urbano, idealnego na odpoczynek. Ostatnia część prowadzi wśród pól i wzgórz w stronę Cupramontana, mijając stare pustelnie Frati Bianchi i Frati Neri – znaki prostej i odosobnionej duchowości. To etap, który wymaga energii i uwagi, ale odpłaca historią, pięknem i okazjami do skupienia na całej trasie.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Na trasie tego etapu nie ma punktów gastronomicznych, dlatego konieczne jest zaopatrzenie się w wystarczające zapasy jedzenia przed startem. Jeśli będzie otwarty w godzinach wymarszu, można to zrobić w małym barze na tyłach opactwa Valdicastro. Na terenach opactwa należy zachować czujność, ponieważ oznakowanie może być słabe, zwłaszcza w pobliżu stawu. Na tym odcinku ważne jest uważne śledzenie przewodnika i, jeśli to możliwe, korzystanie ze śladów GPX lub aplikacji Walk+.

Nie do przegapienia
To etap najbogatszy w pustelnie i opactwa na całym szlaku. Krótko po starcie napotyka się opactwo Valdicastro, centrum duchowe i historyczne o wielkim uroku, związane z postacią św. Romualda, który mieszkał tu przez długi czas i zmarł w 1027 roku. Na 13. km opactwo Sant’Urbano prezentuje się jako doskonałe miejsce na postój, wyposażone w wodę i toalety, gdzie można spożyć posiłek i zwiedzić wspaniałe opactwo w stylu romańskim z X–XI wieku, które jest zawsze otwarte.
Pod koniec trasy, w środku lasu, odkrywa się pustelnię Eremo dei Frati Bianchi, stary kompleks z XI wieku wykuty w skale, zamieszkany przez mnichów, braciszków, a następnie kamedułów, w którym dojrzewały również wydarzenia decydujące o narodzinach zakonu kapucynów. Nieco dalej pustelnia Eremo dei Frati Neri opowiada historię franciszkanów obserwantów i przechowuje ciało błogosławionego Giovanniego Righiego, świadka życia pustelniczego i pokuty.

Informacje
OPACTWO VALDICASTRO
Miejscowość Valdicastro, 31
Tel.: 328-15.10.039
Strona: valdicastro.it

OPACTWO SANT’URBANO
Contrada Sant’Urbano 3, Apiro
Strona: vallesanclemente.it

CUPRAMONTANA
Punkt IAT
Via Leopardi 1
Tel.: 0731-78.01.99
Strona: www.turismocupramontana.com

Trudność: średnia
Długość: 21,7 km
Suma podejść: 694 m
Suma zejść: 567 m
Czas przejścia: 6–7 h
Wysokość min.: 287 m n.p.m.
Wysokość maks.: 631 m n.p.m.
Źródła wody: po 9 km w Apiro
Nawierzchnia: 63% gruntowa, 37% asfaltowa
Etapy pośrednie: Apiro (po 9 km), obiekty noclegowe nad jeziorem Cingoli (po 12 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Etap o średniej trudności, z kilkoma podejściami w drugiej części, które należy pokonywać spokojnie. Trasa wiedzie przez otwarte i panoramiczne krajobrazy, wśród pól i uporządkowanych wzgórz, z dwoma możliwymi punktami postoju. W Apiro, gdzie można uzupełnić zapasy, zjeść lub przenocować, oraz nieco dalej nad jeziorem Cingoli, idealnym na odświeżający odpoczynek w otoczeniu natury. Stąd kontynuuje się drogę szutrowymi trasami i leśnymi ścieżkami aż do Cingoli, zwanego „Balkonem Marche”, skąd roztacza się widok rozciągający się od morza po okoliczne wzgórza i góry. Etap urozmaicony i przyjemny, który przeplata naturę, miasteczka i rozległe panoramy, zachęcając do zwolnienia tempa i cieszenia się trasą.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Warto zaplanować nieco więcej czasu na zwiedzenie Apiro i cieszenie się regenerującym odpoczynkiem nad jeziorem Cingoli. Ponieważ Cingoli jest celem turystycznym, zwłaszcza w okresach największego natężenia ruchu, zaleca się wcześniejszą rezerwację noclegu.

Nie do przegapienia
Na trasie etapu napotyka się miejsca o dużym znaczeniu historycznym i przyrodniczym. Tuż po wyjściu z Cupramontana opactwo Beato Angelo, założone przez kamedułów, przechowuje ciało mnicha męczennika Anioła z Massaccio i posiada malowniczy krużganek. W Apiro na wizytę zasługują Kolegiata Sant’Urbano z osiemnastowiecznymi organami, Ratusz z tryptykiem Allegretto Nuzziego oraz Teatr Mestica, siedziba międzynarodowego festiwalu folkloru Terranostra.
W Cingoli nie można przegapić Katedry Santa Maria Assunta, kościoła San Esuperanzio oraz kościoła San Filippo.

Informacje
APIRO
Pro Loco
Piazza Baldini 11
Tel.: 333-12.15.710
E-mail: proloco.api@libero.it
Strona: turismo.comune.apiro.mc.it – www.festivalterranostra.it

CINGOLI
Punkt IAT
Via Ferri 17
Tel.: 733-60.24.44
E-mail: iat.cingoli@regione.marche.it

Trudność: wymagająca
Długość: 28,4 km
Suma podejść: 820 m
Suma zejść: 1221 m
Czas przejścia: 8–9 h
Wysokość min.: 226 m n.p.m.
Wysokość maks.: 731 m n.p.m.
Źródła wody: po 13 km w San Lorenzo di Treia, 24 km w Cesolo, po 27 km w Glorioso
Nawierzchnia: 61% gruntowa, 39% asfaltowa
Etapy pośrednie: San Lorenzo di Treia (13 km), obiekty noclegowe na Collina dei Ciliegi (20 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Dziewiąty etap, najdłuższy na całym Szlaku, wymaga miarowego kroku i kilku zaplanowanych przerw, ale odpłaca otwartymi krajobrazami i niezwykle rozległymi widokami. Pomiędzy drogami szutrowymi a odcinkami leśnymi przeplatają się podejścia i zejścia aż do figury Chrystusa z Marche (Cristo delle Marche) – malowniczego punktu, z którego wzrok ogarnia Adriatyk i głąb lądu. Stąd schodzi się w stronę pustelni Sant’Angelo, związanej z początkami zakonu kapucynów. Trasa biegnie dalej wzdłuż zboczy Monte Acuto aż do San Lorenzo di Treia, doskonałego punktu na odpoczynek. Kontynuuje się ją odcinkiem leśnym prowadzącym do urokliwego wzgórza Collina dei Ciliegi, skąd roztaczają się szerokie widoki na góry Sybiłlińskie, a pomiędzy sanktuariami i małymi osadami szlak stopniowo prowadzi do San Severino Marche.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Ze względu na długość etapu przydatne może być podzielenie go na dwa dni, zatrzymując się po 13 km w San Lorenzo di Treia lub po 19 km w agroturystykach na Collina dei Ciliegi, ciesząc się łagodną i rozległą panoramą w stronę gór Sybiłlińskich. Osoby wybierające nocleg w klasztorach w San Severino powinny po dotarciu na Piazza del Popolo doliczyć około 1 km podejścia, ponieważ wszystkie znajdują się w starej, górnej części miasta. Skorzystanie z etapu pośredniego w San Lorenzo di Treia pozwala również poświęcić więcej czasu przed startem na zwiedzenie Cingoli i dotarcie następnego dnia do San Severino Marche bez pośpiechu, aby cieszyć się jego bogatą historią i dziełami sztuki.

Nie do przegapienia
Południowe zbocze Monte Sant’Angelo skrywa bardzo starą grotę poświęconą św. Michałowi Archaniołowi, obok której zbudowano później pustelnię o tej samej nazwie. Tutaj, między 1525 a 1526 rokiem, pierwsi kapucyni rozpoczęli życie według zreformowanej reguły, co doprowadziło do narodzin zakonu.
San Severino Marche to stare miasto niezwykle bogate w historię i sztukę. Nie do przegapienia: wspaniały Piazza del Popolo, owalny i niezwykle elegancki, Marec (Muzeum Sztuki Odzyskanej), które przechowuje dzieła uratowane po trzęsieniu ziemi w 2016 roku, średniowieczne jądro miasta z wieżą zamkową, Sanktuarium Madonna dei Lumi. Ważne są również kompleks San Domenico, kościół San Lorenzo in Doliolo oraz, nieco poza miastem, klasztor kapucynów w Colpersito, miejsce związane z pamięcią o św. Franciszku.

Informacje
TREIA
Pro Loco
Tel.: 0733-21.87.78
E-mail: prolocotreia.iat@comune.treia.mc.it
Strona: www.comune.treia.mc.it

SAN SEVERINO MARCHE
Pro Loco
Piazza del Popolo 43
Tel.: 0733-63.84.14
E-mail: proloco.ssm@gmail.com
Strona: turismosanseverinomarche.it

Trudność: łatwa-średnia
Długość: 16,3 km
Podejście: 685 m
Zejście: 299 m
Czas przejścia: 5–6 h
Wysokość min: 229 m n.p.m.
Wysokość max: 775 m n.p.m.
Źródła wody: po 8 km w schronisku Rifugio Mamfrica, 13 km w Torrone
Nawierzchnia: 68% gruntowa, 32% asfaltowa
Etapy pośrednie: wariant Crispiero (12 km)
Ślad gpx A: pobierz tutaj
Ślad gpx B: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Krótki etap bez szczególnych trudności, który należy pokonywać spokojnym krokiem, planując obfite odpoczynki. Z klasztoru Colpersito schodzi się do dzikiej doliny Valle dei Grilli, gdzie znajdują się jaskinie oraz erem św. Eustachego (Eremo di Sant’Eustachio) – miejsce o niezwykłej atmosferze. Trasa prowadzi następnie pod górę w stronę schroniska Manfrica, które jest doskonałym punktem na przerwę i uzupełnienie zapasów wody, a dalej wiedzie wśród rozległych panoram prowadzących stopniowo do Camerino. Ostatni odcinek prowadzi do klasztoru Renacavata, pierwszego klasztoru kapucynów i serca szlaku, który zaprasza do wyciszenia i odpoczynku.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Na trasie nie ma punktów gastronomicznych, ale biorąc pod uwagę, że gościniec w klasztorze Renacavata otwiera się dopiero po godzinie 15:00, można wybrać wariant prowadzący do osady Crispiero, gdzie można zjeść obiad i zrobić zapasy. Warto z wyprzedzeniem powiadomić braci o planowanym noclegu, ponieważ ze względu na obowiązki wspólnotowe przyjęcie pielgrzymów może niekiedy nie być możliwe. W takim przypadku konieczne będzie kontynuowanie drogi poza Camerino przez około 2 km, gdzie można znaleźć inne obiekty noclegowe.

Nie do przegapienia
Erem św. Eustachego w Domora (L’Eremo di Sant’Eustachio in Domora), dawna pustelnia benedyktyńska z XI wieku w dolinie Valle dei Grilli, związana z gościnnością wobec wędrowców; obecnie w stanie zaniedbania, lecz wciąż bardzo sugestywna.
Klasztor Renacavata (Il Convento di Renacavata), pochodzący z XVI wieku, jest pierwszym klasztorem kapucynów na świecie i sercem szlaku. W jego wnętrzu można zwiedzić kościół, dawne cele, muzeum oraz las z grotami braci.
Camerino, miasto uniwersyteckie w trakcie odbudowy po trzęsieniu ziemi z 2016 roku, gdzie można zwiedzić bazylikę św. Wenancjusza (San Venanzio), muzeum miejsko-diecezjalne oraz ogród botaniczny.

Informacje
CAMERINO
Informacja turystyczna Pro Camerino
Via Madonna delle Carceri (Sottocorte Village)
Tel. 0737-63.25.34 / 345-88.55.294
Strona: www.proloco.camerino.sinp.net
turismo.comune.camerino.mc.it

Trudność: wymagająca
Długość: 23,5 km
Podejście: 786 m
Zejście: 750 m
Czas przejścia: 7–8 h
Wysokość min: 349 m n.p.m.
Wysokość max: 793 m n.p.m.
Źródła wody: po 9 km w La Sfercia, 11 km przy opactwie San Giusto, 18 km w Bolognesi
Nawierzchnia: 64% gruntowa, 36% asfaltowa
Etapy pośrednie: obiekty noclegowe nad jeziorem Polverina (10 km) lub agroturystyka Fonte Rosa (16 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Z ciszy Renacavata trasa schodzi do poszycia leśnego i wije się wśród pól oraz rozproszonych domostw, przeplatając drogi gruntowe z krótkimi odcinkami asfaltu, biegnąc wzdłuż Rocca Varano aż do dna doliny. W okolicy La Sfercia znajduje się źródło wody, skąd idzie się dalej do San Maroto ze wspaniałym kościołem św. Justyna (San Giusto) i przyjemnym, panoramicznym punktem postojowym. Droga prowadzi dalej białymi drogami w stronę Villarella, by następnie zejść do doliny i podejść do Colli i Bolognesi – osad dotkliwie dotkniętych trzęsieniem ziemi w 2016 roku. Po wyjściu z lasu schodzi się stopniowo w stronę Fiastry i ostatecznie do San Lorenzo al Lago, gdzie etap kończy się w rejonie jeziora, w rozległym i relaksującym krajobrazie, wieńcząc dzień w otoczeniu natury o wielkiej urodzie.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Jedyny punkt gastronomiczny na trasie znajduje się po około 8 km w miejscowości La Sfercia – jest to kawiarnia-piekarnia Frinconi (tel. 389-53.98.130). Osoby pragnące podzielić etap mogą, poprzez krótkie odbicie przed San Maroto, dotrzeć do jeziora Polverina, gdzie na 12. km znajdują się obiekty noclegowe, lub kontynuować drogę do agroturystyki Fonte Rosa na 15. km w pobliżu Collevecchio, z lekkim zboczeniem z głównego szlaku.
Kościół św. Justyna (San Giusto) w San Maroto jest bardzo piękny, lecz zazwyczaj zamknięty. Aby go zwiedzić, należy z odpowiednim wyprzedzeniem zadzwonić pod numer 339-89.90.553.
W przypadku złej pogody, po minięciu Villarella i dotarciu do drogi SP 58, lepiej kontynuować marsz drogą asfaltową niż zagłębiać się w leśne ścieżki, które mogą stać się śliskie.
San Lorenzo al Lago to miejscowość turystyczna, dlatego w lipcu i sierpniu warto dokonać rezerwacji z dużym wyprzedzeniem, gdyż miejsca mogą szybko się wyczerpać. Latem w wodach jeziora można zażywać kąpieli.

Nie do przegapienia
Na końcu pierwszego zejścia znajduje się dawna twierdza rodu Da Varano z XIII wieku, położona na skale. Na 11. km niezwykły romański kościół św. Justyna (San Giusto) z XII wieku na planie koła z kopułą – to mały skarbiec z freskami z XIV–XV wieku, dziełami w drewnie i obrazami, w tym Matką Bożą Różańcową. Po dotarciu do celu warto odwiedzić kościół opacki św. Wawrzyńca (San Lorenzo) (XI–XII w.) z romańskimi freskami należącymi do najstarszych w regionie Marche.

Informacje
VALFORNACE
Gmina
Piazza Vittorio Veneto, 90
Tel. 0737-44.126
E-mail: info@lagopolverina.it
Strona: www.ilcuoredellemarche.com

JEZIORO POLVERINA
Strona: lagopolverina.it

FIASTRA
Gmina
Via Roma, 1
Tel: 0737-52.112
E-mail: info@comune.fiastra.mc.it
Strona: www.lagodifiastra.it
www.ilcuoredellemarche.com

PARK NARODOWY SIBILLINI
www.sibillini.net

Trudność: łatwa-średnia
Długość: 17,6 km
Podejście: 739 m
Zejście: 878 m
Czas przejścia: 6–7 h
Wysokość min: 513 m n.p.m.
Wysokość max: 1298 m n.p.m.
Źródła wody: po 3 km, 10 km, 12 km, 16 km
Nawierzchnia: 78% gruntowa, 22% asfaltowa
Etapy pośrednie: brak
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Dwunasty etap, stosunkowo krótki, prowadzi nas w serce Parku Narodowego Gór Sybillińskich (Monti Sibillini), oferując górski krajobraz, który o każdej porze roku dostarcza innych emocji. Podejście zaczyna się od razu i przez pierwsze 8 km wiedzie drogami dla mułów i trawiastymi ścieżkami, mijając Madonna del Sasso i docierając do najwyższego punktu szlaku – na wysokości 1298 metrów – oznaczonego panoramicznym krzyżem z bardzo rozległymi widokami na Góry Sybillińskie i cały region Marche. Dalej trasa prowadzi przez łąki i lasy, z kwitnącą roślinnością w okresach wiosennych i punktami czerpania wody (nie zawsze czynnymi latem), aż do długiego zejścia prowadzącego w stronę eremu Soffiano, do którego można dotrzeć krótkim odbiciem. Ostatni, łatwiejszy odcinek przeplata drogi gruntowe i asfaltowe, prowadząc ostatecznie do Sarnano, gdzie wchodzi się do historycznego centrum przez jego pochyłe uliczki, kończąc etap wymagający, lecz bogaty w naturę, historię i ciszę.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
W przypadku złej pogody, po dotarciu do najwyższego punktu szlaku zaleca się kontynuowanie drogi do Sarnano drogą asfaltową, unikając odcinków w poszyciu leśnym, które mogą stać się śliskie.
Na trasie nie ma punktów gastronomicznych, a w miesiącach letnich niektóre źródła mogą być zamknięte w celu oszczędzania wody. Warto zatem zaopatrzyć się w jedzenie i wodę przed wyruszeniem w drogę.
Sarnano to bardzo popularna miejscowość turystyczna, warto zarezerwować nocleg z wyprzedzeniem, zwłaszcza w lipcu i sierpniu oraz w okresach największego natężenia ruchu.

Nie do przegapienia
Sarnano zaliczane jest do najpiękniejszych miasteczek Włoch (Borghi più belli d’Italia). Zachowało średniowieczne centrum z cegły, skupione w koncentrycznych kręgach wokół Piazza Alta. Znajdują się tu historyczne pałace miejskie oraz romański kościół Santa Maria di Piazza z ważnymi cyklami fresków. Dawny klasztor św. Klary mieści obecnie Muzea Miejskie i Galerię Obrazów z dziełami o dużej wartości. Na uwagę zasługuje również kościół i dawny klasztor św. Franciszka, siedziba biblioteki i archiwum przechowujących cenne starożytne kodeksy.

Informacje
SARNANO
Punkt IAT
Borgo Giuseppe Garibaldi, 88
Tel: 0733-65.71.44
E-mail: iat.sarnano@regione.marche.it
Strona: www.sarnanoturismo.it
www.ilcuoredellemarche.com

PARK NARODOWY SIBILLINI
www.sibillini.net

Trudność: wymagająca
Długość: 24,1 km
Podejście: 976 m
Zejście: 899 m
Czas przejścia: 7–8 h
Wysokość min: 453 m n.p.m.
Wysokość max: 1183 m n.p.m.
Źródła wody: po 9 km w Garulla, 15 km w schronisku Rifugio Amandola, 19 km w sanktuarium Madonna dell’Ambro
Nawierzchnia: 72% gruntowa, 28% asfaltowa
Etapy pośrednie: Schronisko Rifugio Garulla tel. 347-19.21.635 i agroturystyka Nonno Luì tel. 331-88.06.015 (10 km), schronisko Rifugio Amandola, tel. 380-72.12.360 (15 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
To ostatni górski etap szlaku, również w obrębie Parku Narodowego Gór Sybillińskich. Wyjście z Sarnano prowadzi wzdłuż potoku Tennacola i oferuje serię orzeźwiających wodospadów na trasie „Via delle Cascate perdute” (Droga Zaginionych Wodospadów). Trasa przeplata drogi szutrowe, strome podejścia i leśne ścieżki, wznosząc się ku osadzie Garulla Inferiore, a następnie jeszcze wyżej w stronę płaskowyżów Campolungo, gdzie przyjemne miejsce postojowe oferuje pielgrzymowi spektakularne widoki. Stamtąd szlak prowadzi w dół do sanktuarium Madonna dell’Ambro, a po regenerującym postoju duchowym pozostaje pokonać ostatnie pięć płaskich kilometrów w stronę Montefortino.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Pielgrzym może zdecydować się na podział etapu na dwa, zatrzymując się w miejscowości Garulla, gdzie znajduje się schronisko o tej samej nazwie oraz gospodarstwo agroturystyczne – doskonałe punkty na nocleg pośredni.
W przypadku złej pogody, po dotarciu do Garulla, pielgrzym może wybrać alternatywne, niżej położone trasy, aby bezpiecznie dotrzeć do Montefortino lub Amandoli.
W dni powszednie w sanktuarium Ambro msza święta odprawiana jest o godzinie 16:00, w święta w następujących godzinach: 09:30, 11:00, 12:15, 16:00, 17:00.
Osoby pragnące przedłużyć etap lub mające trudności ze znalezieniem noclegu w Montefortino mogą zatrzymać się w Amandoli, co wiąże się z dodatkowymi około 6 km. Należy jednak wziąć pod uwagę, że nawet w swojej podstawowej wersji etap ten jest już dość wymagający.

Nie do przegapienia
Ustępujące ważnością jedynie Loreto, sanktuarium Madonna dell’Ambro to sugestywne miejsce maryjne wkomponowane w dolinę potoku Ambro, nazywane „małym Lourdes Gór Sybillińskich”.
W Montefortino, małym ufortyfikowanym miasteczku, można zwiedzić kościół św. Franciszka (lub Santa Maria del Girone) w stylu romańsko-gotyckim, Pałac Leopardi mieszczący Galerię Obrazów Fortunato Duranti, Muzeum Faunistyczne Gór Sybillińskich oraz Muzeum Sztuki Sakralnej z dziełami De Magistrisa, Malpiediego i Perugina.

Informacje
SANKTUARIUM MADONNA DELL’AMBRO
Loc. Ambro – Montefortino
Tel: 339-19.90.303
Strona: www.madonnadellambro.it

MONTEFORTINO
Info Point
Via Roma 21
Tel: 0736-85.91.01
E-mail: info@comune.montefortino.fm.it

PARK NARODOWY SIBILLINI
www.sibillini.net

Trudność: wymagająca
Długość: 24,1 km
Podejście: 806 m
Zejście: 633 m
Czas przejścia: 7–8 h
Wysokość min: 310 m n.p.m.
Wysokość max: 892 m n.p.m.
Źródła wody: po 6 km w Amandoli, 13 km nad jeziorem San Ruffino
Nawierzchnia: 59% gruntowa, 41% asfaltowa
Etapy pośrednie: Amandola (6 km), jezioro San Ruffino (12 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Do Amandoli, położonej 6 km za Montefortino, trasa wiedzie głównie przez lasy. Następnie krajobraz otwiera się na spokojne pagórki, które towarzyszą pielgrzymowi aż do jeziora San Ruffino na 12. km – urokliwego i kojącego miejsca, gdzie warto zatrzymać się na odpoczynek. Kawałek dalej dociera się do sugestywnego romańskiego opactwa świętych Rufina i Witalisa (Santi Ruffino e Vitale), po czym zaczyna się długie podejście wiejskimi drogami w stronę Smerillo. Tam warto przejść przez spektakularną „fessa” – szczelinę w piaskowcu osadowym, wewnątrz której można zaobserwować pradawne skamieniałości. Stąd dociera się wreszcie do Montefalcone Appennino, które oferuje wspaniałą panoramę zarówno na łańcuch Gór Sybillińskich, jak i na stronę adriatycką.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Ten etap oferuje dwa dobre punkty postojowe: pierwszy po 6 km w Amandoli, a drugi po 12 km nad jeziorem San Ruffino.
Po dotarciu do jeziora należy wziąć pod uwagę, że druga część etapu przewiduje 6 km podejścia do Smerillo. Konieczne jest zatem wyruszenie znad jeziora z zapasem wody, ponieważ przed dotarciem na szczyt nie ma innych źródeł. Na górze można wybrać łatwiejszą trasę asfaltową lub „ścieżkę przyrodniczą” (sentiero natura) – trudniejszą, ale znacznie bardziej sugestywną, prowadzącą grzbietami i przez lasy aż do Montefalcone Appennino.

Nie do przegapienia
Historyczne centrum Amandoli wznosi się aż do Piazza Umberto I z Pałacem Podesty, kościołem św. Franciszka i Teatrem La Fenice. W dolnej części znajduje się sanktuarium bł. Antoniego z romańsko-gotyckim portalem i późnobarokowym wnętrzem. Na wzgórzu Marrubbione wznosi się klasztor kapucynów, z którego roztacza się wspaniały widok na Góry Sybillińskie. W pobliżu jeziora na pielgrzyma czeka dawne romańskie opactwo świętych Rufina i Witalisa z kryptą, freskami i sugestywnymi podziemiami. W Montefalcone Appennino obowiązkowym punktem jest klasztor San Giovanni in Selva (obecnie Domus Appennino), gdzie w 1525 roku miała miejsce ucieczka brata Matteo da Bascio, która dała impuls do powstania zakonu kapucynów. Miasteczko zachowało kościół św. Michała Archanioła, Santa Maria delle Scalelle oraz Muzeum Skamieniałości i Minerałów z słynnym Poliptychiem Pietro Alamanno. Aby je zwiedzić, należy skontaktować się z gminą pod numerem 0734-79.136 lub z Pro-loco pod numerem 0734-78.60.25.

Informacje
AMANDOLA
Punkt Iat
Piazza Risorgimento 17
Tel: 0736-84.07.31
E-mail: turismo.amandola@gmail.com
Strona: amandola.info

SMERILLO
vivismerillo.it

MONTEFALCONE APPENNINO
www.comune.montefalconeappennino.fm.it

PARK NARODOWY SIBILLINI
www.sibillini.net

Trudność: średnia
Długość: 21,5 km
Podejście: 454 m
Zejście: 832 m
Czas przejścia: 5–6 h
Wysokość min: 349 m n.p.m.
Wysokość max: 765 m n.p.m.
Źródła wody: po 9 km w Force
Nawierzchnia: 35% gruntowa, 65% asfaltowa
Etapy pośrednie: Force (9 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Z Montefalcone Appennino schodzi się „Szlakiem średniowiecznym” (Sentiero medievale) wśród bruku i lasów, aż do dna doliny i mostu na rzece Aso. Stąd zaczyna się długie podejście w stronę Force drogami asfaltowymi i szutrowymi, o regularnym, lecz wymagającym nachyleniu. W Force na postój zasługują kościół św. Franciszka, wieża oraz panoramy sięgające aż do morza. Po minięciu połowy etapu trasa prowadzi szeroką i płaską drogą wśród zadbanych pól, z pięknymi widokami na Góry Sybillińskie i górę Ascensione. Ostatni odcinek drogą szutrową schodzi stopniowo do Rotelli.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Force, miasteczko położone po 9 km trasy, oferuje możliwość regenerującego postoju lub nawet podziału trasy na dwie części.
Rotella to małe miasteczko i liczba miejsc noclegowych jest ograniczona, dlatego zaleca się rezerwację z wyprzedzeniem. Osoby chcące nocować w Capradosso zamiast w Rotelli będą kontynuować marsz pod górę przez kolejne 3 kilometry, co ułatwi kolejny etap. W przypadku deszczu lub wysokiej trawy przejście przez pola z Rotelli do Capradosso może być utrudnione. W takim przypadku, po dotarciu do drogi białej za panelami słonecznymi, sugerujemy skierowanie się po 200 m w prawo na drogę asfaltową i stamtąd podejście do Capradosso.

Nie do przegapienia
W historycznym centrum Force wyróżniają się kolegiata św. Pawła z cudownym krucyfiksem, Pałac Przeoratu, kościół św. Franciszka (odbudowany przez Giuseppe Sacconiego), plac Vittorio Emanuele II z ratuszem i wieżą miejską. Znajduje się tu również dom rodzinny bł. Assunty Pallotty, Muzeum Sztuki Sakralnej oraz Muzeum Obróbki Miedzi – lokalnej tradycji celebrowanej każdego sierpnia podczas festynu „Antichi Sapori per le vie del Borgo”. Absolutnie warto odwiedzić dużą stałą szopkę artystyczną, znajdującą się w grotach pod monumentalnym kościołem św. Franciszka. Szopkę można zwiedzać przez cały rok, dzwoniąc z odpowiednim wyprzedzeniem do Massimo pod numer 339-48.01.506 lub do Fernando pod numer 338-99.09.374. W Rotelli na uwagę zasługują Wieża Zegarowa, Muzeum Przyrodnicze oraz kolegiata świętych Marii, Wawrzyńca i Wiwiany wraz z przyległym Muzeum Sztuki Sakralnej, bogatym w relikwiarze.

Informacje
FORCE
Gmina Force
Piazza Vittorio Emanuele II, 2
Tel: 0736-37.31.32
E-mail: segreteria@pec.comune.force.ap.it
Strona: www.comune.force.ap.it/it

ROTELLA
Gmina Rotella
Via Umberto I, n. 11
Tel: 0736-37.41.22
Strona: www.comune.rotella.ap.it/it

Trudność: średnia
Długość: 19,8 km
Podejście: 658 m
Zejście: 722 m
Czas przejścia: 6–7 h
Wysokość min: 195 m n.p.m.
Wysokość max: 637 m n.p.m.
Źródła wody: po 3 km w Capradosso, 10 km w Castignano
Nawierzchnia: 62% gruntowa, 38% asfaltowa
Etapy pośrednie: Castignano (10 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Z Rotelli wychodzi się w stronę pól i wśród ścieżek oraz otwartych przestrzeni podchodzi się do Capradosso, z piękną panoramą i pamięcią o czcigodnym bracie Marcellino. Następnie dociera się do sanktuarium Montemisio i przemierzając pola oraz winnice, po około 11 km dochodzi się do Castignano – idealnego punktu na postój i posiłek. Warto tu wejść do historycznego centrum i dać się zaskoczyć rozległemu widokowi z placu św. Piotra. Po wznowieniu wędrówki wchodzi się w rejon wąwozów (calanchi); białe drogi i ścieżki przecinają winnice i łagodne wzgórza, z dostępnymi wariantami na wypadek deszczu. Etap, niezmiennie panoramiczny, prowadzi ostatecznie ku Offidzie, gdzie widok na kościół Santa Maria della Rocca towarzyszy ostatnim krokom pielgrzyma aż do wspaniałego Piazza del Popolo, a następnie do klasztoru kapucynów – miejsca pokoju i gościnności.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
W przypadku deszczu lub wysokiej trawy przejście przez pola z Rotelli do Capradosso może być utrudnione. Dlatego po dotarciu do drogi białej za panelami słonecznymi zaleca się zmianę trasy. Po około 200 metrach należy skręcić w prawo na drogę asfaltową i stamtąd podejść bezpośrednio do Capradosso.
Osoby pragnące pokonać etap w spokojniejszym tempie mogą zatrzymać się na nocleg w Castignano po około 11 km, ciesząc się urokami historycznego centrum i serdeczną gościnnością mieszkańców.
W drugiej części etapu szlak w niektórych miejscach przecina pola. W razie niepogody lub chęci ułatwienia sobie drogi można kontynuować marsz drogą SP 17, by później wrócić na pierwotny szlak. W takim przypadku ważne jest uważne śledzenie przewodnika i śladów GPX.
Należy pamiętać, że od Castignano do Offidy nie ma punktów czerpania wody, z wyjątkiem ewentualnej uprzejmości mieszkańców domów lub rolników na trasie. Warto więc wyruszyć z zapasem.
Offida to mały klejnot; przybycie o wczesnej porze pozwoli na spokojne zwiedzenie jej skarbów.

Nie do przegapienia
Krótko za Capradosso pielgrzym napotyka sanktuarium Montemisio pod wezwaniem Matki Bożej Pocieszenia – miejsce pielgrzymkowe związane z tradycją cudu deszczu, gdzie znajduje się również majestatyczny wiekowy dąb, przy którym brat Marcellino z Capradosso zwykł oddawać się modlitwie. W połowie etapu dociera się do Castignano, które zachowało średniowieczny układ centrum, templariuszowski kościół Santa Maria del Borgo oraz bogate dziedzictwo muzealne.
Offida z kolei zdominowana jest przez obowiązkowy do odwiedzenia kościół Santa Maria della Rocca z sugestywnymi kryptami pokrytymi freskami. Sercem miasta jest Piazza del Popolo, wokół którego skupiają się liczne obiekty kulturalne, w tym Teatr Serpente Aureo, oraz miejsca kultu, takie jak kościół św. Augustyna, przechowujący relikwie cudu eucharystycznego, oraz sanktuarium bł. Bernarda, szczególnie kochane przez mieszkańców.

Informacje
CASTIGNANO
Pro loco
Via Borgo Garibaldi 4
Tel: 0736-82.20.60 / 339-83.70.941
E-mail: prolococastignano@gmail.com

OFFIDA
Centrum informacji
Corso Serpente Aureo 66
Tel: 0736-88.87.06
E-mail: turismo@comune.offida.ap.it
Strona: www.turismoffida.com

Trudność: wymagająca
Długość: 26,2 km
Podejście: 734 m
Zejście: 898 m
Czas przejścia: 8–9 h
Wysokość min: 118 m n.p.m.
Wysokość max: 422 m n.p.m.
Źródła wody: po 10 km w Appignano del Tronto
Nawierzchnia: 50% gruntowa, 50% asfaltowa
Etapy pośrednie: Appignano del Tronto (10 km)
Ślad gpx: pobierz tutaj

Krótki opis etapu
Ostatni etap łączy dwa sanktuaria kapucyńskie. Z sanktuarium bł. Bernarda idzie się w stronę sanktuarium św. Serafina. Wychodząc z Offidy, zagłębiamy się w otwarty teren wiejski, wśród winnic i gajów oliwnych, aż do widoku na charakterystyczne dla tego obszaru wąwozy (calanchi), które zwiastują przybycie do Appignano del Tronto. Po około 10 km można zatrzymać się na regenerujący postój lub, w razie potrzeby, wybrać tę miejscowość jako etap pośredni. Szlak prowadzi dalej przez wzniesienia i obniżenia terenu, wznosząc się aż do rozległej panoramy ze szczytu Cima Gallo. Stąd długie zejście prowadzi nas do serca Ascoli Piceno trasą, która pozwala zwiedzić najpiękniejsze uliczki aż do Piazza del Popolo i ostatecznie do sanktuarium św. Serafina – celu szlaku.

Warto wiedzieć przed wyruszeniem
Etap jest długi i wymagający. Osoby, dla których byłby zbyt forsowny, mogą go podzielić, zatrzymując się w Appignano del Tronto. Należy zwrócić uwagę na dostępność wody i wyruszyć z zapasem, ponieważ jedyne pewne źródło znajduje się właśnie w Appignano, po około 10 km. Dalej nie ma punktów czerpania wody, poza ewentualną uprzejmością mieszkańców domów lub rolników na trasie. Po dotarciu do sanktuarium św. Serafina, celu szlaku, pielgrzymi są witani przez braci i mogą zgłosić swoją obecność na Mszy Pielgrzyma, odprawianej każdego popołudnia o godzinie 18:15. Na zakończenie celebrans udziela pielgrzymom specjalnego błogosławieństwa na zwieńczenie wędrówki.

Nie przegap
W Appignano del Tronto na szczególną uwagę zasługuje romańsko-gotycki kościół św. Jana Chrzciciela z XIV–XVI wieku, z cennym obrazem Simone de Magistrisa i XV-wieczną Pietą, oraz kościół św. Michała Archanioła o romańskim charakterze. Nieopodal miasteczka znajduje się kościół Santa Maria del Piano Santo z ważnym cyklem średniowiecznych fresków.
Ascoli Piceno, „miasto trawertynu”, to historyczny i artystyczny klejnot, który wita pielgrzymów bogatym i wielowarstwowym dziedzictwem. W centrum miasta otwiera się słynny Piazza del Popolo, jeden z najbardziej harmonijnych placów we Włoszech, otoczony przez Pałac Kapitanów Ludu (Palazzo dei Capitani del Popolo) oraz kościół św. Franciszka w stylu gotycko-romańskim.
Nie można pominąć również Piazza Arringo z katedrą św. Emidiusza (Duomo di Sant’Emidio) i baptysterium – symbolami religijnej historii miasta.
Celem szlaku jest sanktuarium św. Serafina z Montegranaro, kapucyńskie miejsce kultu, w którym spoczywają szczątki świętego z Marche, świadka pokory i pobożności. Kościół i klasztor stanowią miejsce intensywnej duchowości ze wspaniałymi freskami Augusto Mussiniego poświęconymi życiu św. Serafina z Montegranaro.

Informacje
APPIGNANO DEL TRONTO
Gmina
Via Roma 98
Tel: 0736-81.77.01
E-mail: info@comune.appignanodeltronto.ap.it
Strona: https://www.comune.appignanodeltronto.ap.it/it/topics/turismo

ASCOLI PICENO
Biuro Obsługi Turystycznej
Piazza Arringo 7
Tel. 0736-29.83.34
E-mail: serv.turismo@comune.ascolipiceno.it
Strona: https://www.comune.ap.it/informazioni-turistiche